Thị trường thép châu Á Q1/2026 chịu áp lực từ bất định chính sách và dư thừa công suất toàn cầu

Báo cáo này nằm trong chuỗi S&P Global Energy – Metals Trade Review, phân tích các xu hướng then chốt của quặng sắt, than luyện kim, đồng, alumina, coban, lithium, nickel, thép và phế liệu, đồng thời đánh giá những biến động cung – cầu, cơ hội arbitrage và chênh lệch chất lượng trong những tháng tới.

Bức tranh chung: Cạnh tranh xuất khẩu gia tăng, giá chịu áp lực

Trong quý I/2026, thị trường thép châu Á được dự báo sẽ đối mặt với cạnh tranh xuất khẩu ngày càng gay gắt, gây áp lực giảm giá, khi các doanh nghiệp phải xoay xở trong môi trường bất định chính sách.
Trong khi đó, các nhà máy thép tại Đài Loan nhiều khả năng tiếp tục ưu tiên phế liệu nội địa, do giá thép thanh dài duy trì ở mức thấp và nhu cầu hạ nguồn còn yếu.

Bất định chính sách làm suy yếu hoạt động giao dịch

Các bên tham gia thị trường đang phải thích ứng với hàng loạt chính sách mới trong Q1/2026, nổi bật gồm:

• Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon của EU (CBAM) chính thức được thực thi

• Việc Trung Quốc đưa sản phẩm thép vào diện quản lý cấp phép xuất khẩu

Theo nguồn tin thị trường của Platts (thuộc S&P Global Energy), các chính sách này đã khiến tâm lý thị trường trở nên thận trọng rõ rệt, làm giảm khối lượng giao dịch trong bối cảnh hoạt động cuối năm vốn đã chậm lại.

Dư thừa công suất và các biện pháp bảo hộ thương mại

Thị trường cũng chứng kiến làn sóng bảo hộ thương mại gia tăng nhằm hỗ trợ ngành thép nội địa trước tình trạng dư thừa công suất toàn cầu:

• Ấn Độ hoàn tất áp thuế tự vệ đối với thép phẳng không hợp kim và hợp kim

• Ủy ban châu Âu (EC) đề xuất giảm hạn ngạch nhập khẩu miễn thuế và tăng thuế ngoài hạn ngạch

Theo phân tích của S&P Global Energy CERA, các biện pháp bảo hộ mới, kết hợp với chi phí phát sinh từ CBAM, đã khiến người mua và nhà nhập khẩu do dự khi mua thép từ ngoài EU.

Hệ quả là nhiều lô hàng ban đầu dự kiến xuất sang EU đã được chuyển hướng sang Đông Nam Á và Trung Đông, làm gia tăng áp lực cạnh tranh tại các thị trường này.

Trung Quốc: Cấp phép xuất khẩu tác động mạnh đến thị trường

Các bên tham gia thị trường cũng theo dõi sát tác động của yêu cầu cấp phép xuất khẩu của Trung Quốc đối với khối lượng xuất khẩu trong Q1/2026.

Theo giới thương nhân, các chào bán không hoàn thuế VAT gần như biến mất trong Q4/2025 do rủi ro và bất định liên quan đến cơ chế cấp phép. Việc các chào bán này có quay trở lại trong Q1 hay không sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến giá xuất khẩu thép Trung Quốc, theo nhận định của ít nhất năm nhà giao dịch.

Ấn Độ đẩy mạnh xuất khẩu HRC sang Đông Nam Á

Thị trường thép cuộn cán nóng (HRC) tại châu Á được dự báo tiếp tục chịu áp lực giảm giá trong Q1, do:

• Cạnh tranh xuất khẩu gia tăng

• Nhu cầu tiêu thụ vẫn yếu

Mặc dù nhu cầu nội địa Trung Quốc suy yếu trong Q4/2025, giá nhập khẩu tại Đông Nam Á còn giảm nhanh hơn, một phần do nguồn chào bán tích cực từ các nhà máy Ấn Độ và Hàn Quốc.

Đáng chú ý, các nhà máy Ấn Độ đã chuyển trọng tâm sang thị trường Đông Nam Á, trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt tại Trung Đông và hoạt động mua thận trọng từ EU.

Theo dữ liệu Platts, số lượng chào giá, chào bán và chỉ báo giao dịch HRC Ấn Độ theo điều kiện CFR Việt Nam đã tăng vọt lên 143 trong Q4, so với chỉ 20 trong Q3.

Dù nhu cầu nội địa chưa cải thiện đáng kể, việc áp thuế tự vệ đối với thép phẳng đã giúp giá nội địa Ấn Độ phục hồi. Platts đánh giá giá HRC giao xưởng Mumbai đạt 52.000 rupee/tấn (573 USD/tấn) ngày 16/1, tăng 13% so với đầu tháng 12.

Tuy nhiên, giới thương nhân cho rằng tính bền vững của đà tăng giá vẫn phụ thuộc vào sự phục hồi của nhu cầu nội địa, trong khi các nhà máy sẽ tiếp tục đẩy mạnh xuất khẩu để xử lý lượng dư cung.

Xuất khẩu thép xây dựng Trung Quốc gây áp lực giá tại Singapore

Tại thị trường thép cây (rebar) Singapore, giá được dự báo chịu áp lực trong Q1 do lượng xuất khẩu từ Trung Quốc gia tăng nhằm giải quyết tình trạng dư thừa công suất trong nước.

Theo nguồn tin từ một nhà máy tại Chiết Giang, nhu cầu trong các lĩnh vực nội địa như đóng tàu, máy móc xây dựng và đường sắt cao tốc đã qua đỉnh, buộc các nhà sản xuất tăng phụ thuộc vào xuất khẩu, kéo theo khả năng giá tiếp tục giảm.

Dữ liệu hải quan Trung Quốc cho thấy xuất khẩu rebar sang Singapore đã tăng từ 266.089 tấn năm 2024 lên 544.898 tấn trong giai đoạn tháng 1–11/2025, tương đương mức tăng 105%.

Ngược lại, các nước như Thổ Nhĩ Kỳ, Việt Nam và Qatar – từng chiếm 18,6% xuất khẩu rebar sang Singapore năm 2024 – đã giảm mạnh thị phần xuống còn 1,3% trong năm 2025.

Platts đánh giá giá rebar CFR Đông Nam Á (BS4449, 16–32 mm) Q4/2025 ở mức 469 USD/tấn, giảm 7,3% so với cùng kỳ năm trước.

Giới thương nhân nhận định quy mô địa lý nhỏ của Singapore hạn chế khả năng tăng nhu cầu, trong khi thép giá thấp từ Trung Quốc tiếp tục làm gia tăng áp lực cạnh tranh.

Đài Loan thận trọng với phế liệu nhập khẩu

Giá phế liệu thép nhập khẩu vào Đài Loan được dự báo tiếp tục chịu áp lực trong Q1/2026 do nhu cầu yếu và bất định chính sách.

Theo Platts, giá phế liệu container CFR Đài Loan tăng nhẹ lên 299 USD/tấn cuối tháng 12, chủ yếu do nguồn cung mùa vụ thắt chặt và giá phế liệu Thổ Nhĩ Kỳ tăng.

Tuy nhiên, trong bối cảnh nhu cầu hạ nguồn yếu, các nhà máy Đài Loan ưu tiên phế liệu nội địa thay vì phế liệu nhập khẩu và billet. Xu hướng này được dự báo kéo dài sang Q1, gây áp lực lên nhu cầu phế liệu nhập khẩu.

Dữ liệu hải quan cho thấy tổng nhập khẩu phế liệu và billet tháng 10/2025 giảm 31% so với cùng kỳ.

Bangladesh: Thị trường phế liệu chờ tín hiệu chính trị

Tại Bangladesh, thị trường phế liệu trong đầu tháng 1 vẫn trầm lắng, do nguồn chào bán hạn chế và chênh lệch lớn giữa giá chào mua – chào bán.

Các bên tham gia thị trường đang theo dõi sát cuộc bầu cử tháng 2/2026, kỳ vọng sự rõ ràng hơn về chính sách của chính phủ mới và tác động tiềm năng đối với thị trường phế liệu và ngành thép trong nước.

Kết luận market insight

➡️ Quý I/2026 nhiều khả năng tiếp tục là giai đoạn phòng thủ đối với thị trường thép châu Á
➡️ Chính sách và bảo hộ thương mại là biến số chi phối chính
➡️ Dư thừa công suất khiến xuất khẩu trở thành áp lực thay vì cơ hội
➡️ Thị trường phế liệu vẫn chịu sức ép do nhu cầu yếu và tâm lý chờ đợi