Vàng vượt mốc 5.000 USD khi thị trường trái phiếu rạn nứt

Đợt tăng lịch sử của vàng và bạc – Tài sản trú ẩn tỏa sáng

Giá vàng đã phá vỡ mốc 5.000 USD/ounce lần đầu tiên trong lịch sử vào Chủ nhật, ngày 26/1, tăng 2,25% chỉ trong một phiên khi các nhà đầu tư hoảng loạn ồ ạt tìm đến tài sản trú ẩn an toàn. Bạc tăng vọt 7,8%, vượt mốc 110 USD/ounce.

Đây không phải là một xu hướng tăng chậm rãi.

Đây là sự tháo chạy khỏi các tài sản rủi ro.

Tốc độ tăng giá đã nói lên tất cả: giới giao dịch đang định giá lại một sự thay đổi mang tính nền tảng trong sự ổn định tài chính toàn cầu. Khủng hoảng trái phiếu tại Nhật Bản, đồng USD suy yếu, nợ công tăng vọt và những dấu hỏi về tính độc lập của ngân hàng trung ương đang hội tụ thành một cơn bão hoàn hảo.

Khi thị trường trái phiếu chính phủ rạn nứt và niềm tin vào chính sách biến mất, nhà đầu tư sẽ tìm đến những tài sản không phụ thuộc vào cam kết của chính phủ.

Đợt tăng 7,8% đầy bùng nổ của bạc đặc biệt đáng chú ý — trong lịch sử, những biến động dữ dội như vậy thường là dấu hiệu của dòng tiền tổ chức dịch chuyển, chứ không chỉ là hoạt động phòng hộ của nhà đầu tư cá nhân. Việc vàng vững vàng vượt mốc 5.000 USD xác nhận rằng lực mua là hoàn toàn thực chất.

Câu hỏi đặt ra lúc này:

👉 Đây là khởi đầu của một siêu chu kỳ kim loại mới, hay chỉ là cơn hoảng loạn ngắn hạn sẽ đảo chiều khi thị trường trái phiếu ổn định trở lại?

Khủng hoảng thị trường trái phiếu Nhật Bản gây chấn động trái phiếu Mỹ

Thị trường trái phiếu chính phủ Nhật Bản vừa trải qua một đợt bán tháo mang tính lịch sử trong tuần này, khi lợi suất trái phiếu 40 năm vượt 4% lần đầu tiên kể từ năm 2007. Trái phiếu 30 năm chạm mức kỷ lục 3,9%.

Thị trường đang bác bỏ kế hoạch kích thích quy mô lớn của Thủ tướng Sanae Takaichi, bao gồm việc cắt giảm thuế tiêu dùng nhưng không có nguồn tài trợ rõ ràng.

Mối lo ngại lớn hơn: tỷ lệ nợ công/GDP của Nhật Bản đã vượt 260%. Nhà đầu tư lo sợ chính phủ sẽ tung ra lượng lớn trái phiếu mới đúng lúc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản nâng lãi suất lên 0,75% — mức cao nhất trong 30 năm. Tình hình này đang được so sánh với khủng hoảng Liz Truss của Anh năm 2022.

Vì sao điều này quan trọng trên toàn cầu?

Nhật Bản hiện nắm giữ hơn 1.000 tỷ USD trái phiếu Kho bạc Mỹ, là chủ nợ nước ngoài lớn nhất của Mỹ. Khi lợi suất trái phiếu Nhật tăng vọt, các ngân hàng và công ty bảo hiểm trong nước buộc phải bán bớt tài sản nước ngoài để tìm kiếm lợi suất cao hơn trong nước.

Áp lực bán này đã đẩy lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm vượt 4,30% trong tuần.

Đối với nhà đầu tư kim loại quý, đây là môi trường “risk-off” kinh điển. Khi thị trường trái phiếu rạn nứt và nỗi lo nợ công quay trở lại, dòng vốn sẽ chảy vào các tài sản nằm ngoài hệ thống nợ chính phủ — như vàng và bạc.

Căng thẳng tài chính toàn cầu hiện đang dồn thẳng lên vai Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong tuần này.

Cuộc họp Fed tuần này: Giữ nguyên lãi suất, nhưng được bao lâu?

Fed họp trong hai ngày 27–28/1, và thị trường gần như chắc chắn rằng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất ở mức 3,50%–3,75%. Trước đó, Fed đã ba lần cắt giảm 0,25 điểm phần trăm vào cuối năm 2025, đưa lãi suất xuống khỏi mức đỉnh.

Thách thức đối với Chủ tịch Fed Jerome Powell là:

• Lạm phát vẫn “cứng đầu” trên mức mục tiêu 2%,

• Trong khi thị trường lao động đang dần hạ nhiệt.

Tỷ lệ thất nghiệp tháng 12 giảm nhẹ xuống 4,4%, làm dịu lo ngại về suy thoái mạnh, nhưng sự chia rẽ đang xuất hiện trong nội bộ Fed về lộ trình tiếp theo.

Phần lớn chuyên gia dự báo 1–2 đợt cắt giảm lãi suất nữa trong năm 2026, dù thời điểm chưa rõ ràng. JP Morgan thậm chí cho rằng Fed sẽ không cắt giảm trong năm nay và có thể tăng lãi suất trở lại vào năm 2027.

Thị trường trái phiếu hiện đang định giá tổng mức nới lỏng khoảng 50 điểm cơ bản, với động thái tiếp theo có thể diễn ra vào tháng 6.

Đáng chú ý, mối lo về lạm phát của Fed trong tuần này còn được tiếp thêm “nhiên liệu” từ thời tiết cực đoan.

Giá dầu tăng khi bão mùa đông làm gián đoạn sản xuất tại Mỹ

Cơn bão mùa đông Fern đã quét qua các khu vực sản xuất dầu lớn của Mỹ trong tuần này, khiến khoảng 250.000 thùng dầu/ngày bị gián đoạn. Các mỏ tại Bakken, Oklahoma và một phần Texas đều phải tạm ngừng hoạt động, đồng thời gây thêm áp lực lên hệ thống điện.

• Dầu Brent tăng lên 65,95 USD/thùng

• Dầu WTI đạt 61,10 USD/thùng

Cả hai đều tăng 2,7% trong tuần, chạm mức cao nhất kể từ giữa tháng 1.

Cơn bão làm thắt chặt nguồn cung vật chất đúng thời điểm căng thẳng địa chính trị với Iran đang gia tăng, khiến thị trường năng lượng phải cộng thêm phần bù rủi ro.

Theo các nhà phân tích của JPMorgan, những gián đoạn này xảy ra trong bối cảnh lo ngại rộng hơn về nguồn cung. Với các nhà đầu tư hàng hóa, biến động năng lượng thường là tín hiệu sớm của áp lực lạm phát — một lời nhắc rằng trong khi cổ phiếu và trái phiếu thu hút tiêu đề báo chí, thì tài sản vật chất như dầu, vàng và bạc phản ứng trực tiếp với các cú sốc nguồn cung thực tế.

Mỹ rót 1,6 tỷ USD vào khai thác đất hiếm

Về dài hạn, Washington đang đặt cược mạnh tay để bảo đảm nguồn tài nguyên chiến lược.

Chính phủ Mỹ đang đầu tư 1,6 tỷ USD để sở hữu 10% cổ phần của USA Rare Earth (trụ sở tại Oklahoma). Thương vụ, dự kiến công bố hôm nay, đi kèm với vòng gọi vốn tư nhân riêng trị giá 1 tỷ USD. Cổ phiếu công ty đã tăng gần 40% trong giao dịch trước giờ mở cửa.

Đây là bước đi mới nhất của Mỹ nhằm đảm bảo nguồn cung khoáng sản quan trọng trong nước và giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, quốc gia đã nhiều lần sử dụng lợi thế đất hiếm như một công cụ trong tranh chấp thương mại.

Năm ngoái, chính phủ Mỹ cũng đã thực hiện các khoản đầu tư tương tự vào MP Materials, Lithium Americas và Trilogy Metals.

USA Rare Earth đang phát triển một mỏ tại Texas và nhà máy sản xuất nam châm tại Oklahoma, dự kiến đi vào hoạt động thương mại đầu năm 2026. Các khoáng sản này có vai trò then chốt trong bán dẫn, quốc phòng và công nghệ cao.

Khoản đầu tư này nhấn mạnh một xu hướng lớn hơn: chính phủ các nước ngày càng xem một số loại hàng hóa là tài sản chiến lược, chứ không đơn thuần là hàng hóa thị trường. Trong khi đất hiếm thúc đẩy công nghệ hiện đại, thì vàng và bạc vẫn là nơi lưu giữ giá trị tối thượng khi cạnh tranh địa chính trị leo thang.